Jet Motorunun İcadı, Jet Motoru Nasıl Çalışır?

0
50

?lk buharl? jet motoru 1781 y?l?nda bulundu ve bir gemide kullan?ld?. Tabi ki bu as?l devrim de?ildi, sadece bir önhaz?rl?k niteli?indeydi. Frank Whittle gerçektende çok büyük bir ba?ar?ya imza atarak bir icat geli?tirdi ancak uzun y?llar kabul görmedi. ?ngiltere’de ya?ayan Whittle 1928 y?l?nda uçaklar?n uçmas?n? sa?llayan içten yanmal? motorlar yerine gaz türbini ya da jet tahriki gibi sistemler üzerine bir makale yay?nlad?.

Aradan geçen 1 y?l gibi k?sa bir sürede de bu iki fikrinin birle?iminden olu?an jet motoruna güç verilmesi için gaz türbinini kulland?. ?cat etti?i ilk turbojet motoru için 1928 y?l?n?n Ocak ay?nda bir patent ba?vurusu yapt? ve 1931 y?l?nda ba?vurusu onayland?. Gerek maddi s?k?nt?lar gerekse cesaretsizlik nedeni ile 1936 y?l?na kadar hiçbir at?l?m gerçekle?tirmedi ancak 1937?de bir prototip üretip 12 Nisan’da halka tan?tt?. ?ngiltere’de Whittle sayesinde 1941 y?l?nda Gloster-Whittle E 28/39?u havaland?rd?lar.

Almanya’da ya?ayan Hans Von Ohain adl? bilim adam? da 1933 y?l?ndan beri üzerinde çal??t??? jet motorlar? konusunda büyük bir ba?ar? sa?lad? ve 1934 y?l?nda yapt??? turbojet motoru için patent ald?. 1939 y?l?nda ise Heinkel He 118?in alt k?sm?na yerle?tirilen jet motoru ile deneme uçu?u yapmay? ba?ard?lar ve 3 gün sonra resmi uçu?lar?n? gerçekle?tirlerdi. Whittle ve Ohain birbirlerinden habersizce bulu?lar? üzerinde çal??m??lard?. Her ikisininde Amerika’ya göç etmesi 1987 y?l?nda ortak bir çal??maya imza atmalar?n?n ba?lang?c? olacakt?. ABD havac?l?k ve Uzay Müzesi taraf?nda her ikiside ödüle lay?k görüldü.

Nas?l Çal???r?
jet-engine-custom.jpgJet motorlar?, ön taraftan içeri fan ile al?nan havan?n yak?t ile kar??t?r?l?p patlat?larak arkadan ç?kart?lmas? ?eklinde çal???r. ?çeride s?k??an hava aniden d??ar? ç?kmak ister ve motorun arkas?nda çok büyük bir itme kuvveti olu?ur. Etki-tepki prensibine göz önüne ald???m?zda itilmek istenen hava bu kuvvete tepki gösterecek ve motorun ileriye do?ru hareketini sa?layacakt?r. Uçaklarda kullan?lan sistem bundan ibarettir. Önden al?nan hava çok büyük bir vakum olu?turmaz yani motor fan?n?n büyüklü?ü ve devri ölçüsünde havay? motor içerisine al?r. Fakat motor içerisindeki patlamayla beraber arkaya verilen hava iti?i çok fazlad?r. bu nedenle uçak motorunun önünde durulabilir ama arkas?nda asla…