Telli Çalgılar

0
38

4390_zko_teardrop-300x197Yayl? çalg?lar: Titre?im, yay?n tele sürtülmesi biçimi ile olu?maktad?r. Yay, tahta bir çubu?un üzerine at k?l? ya da yapay k?llar?n gerilmesi ile yap?lmaktad?r. Yayl? çalg?larda ses elde etmek için, bir el yard?m? ile yay tellere sürtülürken, di?er elin parmaklar? ile yay?n sürtüldü?ü tele bas?l?r. Bu çalg?larda da di?er pek çok çalg?larda oldu?u gibi telin uzunlu?u artt?kça ses kal?nla??r (pesle?ir), k?sald?kça ses, incelir(tizle?ir).Genel olarak telli çalg?larda parma??n tele bast??? yere göre ses de?i?mektedir. Bunun sebebi tele bas?lan yere göre tel mesafesinin uzamas? ya da k?salmas?na ba?l? olarak ç?kan titre?imdir. Yayl? çalg?larda kullan?lan pizzicato, yani telin parmak ile çekilmesi tekni?i ile de ses elde edilmektedir.
Keman, viyola, viyolonsel, kontrabas, kemençe, kabak kemane, yayl? tanbur, ?kl??; yayl? çalg?lara birkaç örnektir.
M?zrap ve parmakla çal?nan sazlar: Titre?imin kullan?lan m?zrap ya da parmakla ç?kar?ld??? çalg?lara m?zrapl? çalg?lar denilmektedir. Eskiden, m?zraplar kiraz a?ac?ndan yap?l?rken, günümüzde plastikten yap?larak kullan?lmaktad?r. M?zrapl? çalg?larda, sap k?sm?n?n üzerine parmak ile vurarak ya da çekerek ses ç?kart?labilir. Bu tekni?e, ?elpe ad? verilmektedir.
M?zrapl? çalg?larda, yayl? çalg?larda kullan?lan temel prensiplerden farkl? olarak, yay yerine m?zrap ya da parmak kullan?l?r. Telli çalg?larda istisnai bir çalg? olan arp, bir m?zrap yard?m? ile de?il, parmaklarla telin çekilmesi ile çal?n?r.